Świat Polonii - witryna Stowarzyszenia Wspólnota Polska
Kalendarium   
ŚrCzPtSoNdPnWtŚrCzPtSoNdPnWtŚrCzPtSoNdPnWtŚrCzPtSoNdPnWtŚrCz
123456789101112131415161718192021222324252627282930
Juliana, Stefana
Wybierz Oddział lub Dom Polonii:  
Stowarzyszenie "Wspólnota Polska"
Pismo "Wspólnota Polska"
Sympozjum pod Giewontem


IX Międzynarodowe Sympozjum Biografistyki Polonijnej "PODHALANIE W ŚWIECIE"

Na zaproszenie Instytutu Biografistyki Polonijnej (IRB) w Vaudricourt, kierowanego przez Agatę i Zbigniewa Judyckich - w Sympozjum uczestniczyło ok. trzystu osób z kraju i zagranicy; m.in. naukowcy z ośrodków akademickich Austrii, Argentyny, Belgii, Francji, Danii, Kolumbii, Niemiec, Szwajcarii, USA, Ukrainy, Litwy, Wielkiej Brytanii, Włoch i Polski oraz dziennikarze.


Tegoroczne sympozjum, którego tematem były losy Podhalan żyjących na obczyźnie, zadedykowane zostało Papieżowi Janowi Pawłowi II i zorganizowane w Domu Turysty w Zakopanem w dniach 9-11 września 2005 r.

W liście do uczestników zakopiańskiego spotkania Prymas Polski, kard. Józef Glemp napisał:
"Cieszę się z Waszej obecności w Zakopanem, u stóp Giewontu i trwającego na nim krzyża, o którego roli w dziejach naszej Ojczyzny, w życiu naszych Przodków i naszym, tak pięknie mówił Ojciec Święty Jan Paweł II podczas pielgrzymki w 1997 roku" oraz życzył uczestnikom sympozjum, aby to spotkanie pod ukochanymi przez Papieża Tatrami, było dla każdego "wezwaniem do życia wielbiącego Boga", niezależnie w jakim miejscu świata przebywa.
Z kolei kard. Zenon Grocholewski, prefekt Kongregacji Edukacji Katolickiej, w liście do organizatorów złożył wyrazy uznania za "niezwykle cenną inicjatywę mającą na celu ukazanie bogatego wkładu Podhalan w rozwój polskiej kultury" i przypomniał, że Papież, którego łączyły niezwykle bliskie związki z Podhalem, podziwiał wiarę górali, a w Zakopanem wypowiedział niezapomniane słowa: "Na was zawsze można liczyć".

Otwarcie Sympozjum


9 września w Sanktuarium Matki Boskiej Fatimskiej na Krzeptówkach odbyła się uroczysta Msza św. z udziałem chórów podhalańskich, koncelebrowana pod przewodnictwem ks. Czesława Nowaka (wieloletniego duszpasterza w Monachium) przez duchownych z kraju i zagranicy. W koncelebrze uczestniczyli: ks. Stanisław Olszówka z Zakopanego, ks. Tadeusz Juchas - kustorz sanktuarium w Ludźmierzu, ks. Władysław Zązel z Kamesznicy - kapelan Związku Podhalan, ks. prof. Edward Walewander - dyrektor Instytutu Badań nad Polonią KUL, o. Henryk Kruszewski z Luksemburga, o. prof. Herkulan Wróbel z Argentyny i ks. dr Władysław Zarębczan z Rzymu. Uroczystości prowadził i nad całością czuwał ks. Mirosław Drozdek, kustosz Sanktuarium na Krzeptówkach - budowniczy, projektant wnętrza kościoła oraz Parku Fatimskiego, w którym znajduje się ołtarz papieski z Wielkiej Krokwi. W nabożeństwie udział wzięli uczestnicy sympozjum oraz przedstawiciele miejscowych władz z burmistrzem Zakopanego na czele.

Kapela góralska przed Sanktuarium na Krzeptówkach Msza św. na otwarcie zakopiańskiego spotkania

Po nabożeństwie w salonach obiektu na Krzeptówkach odbyło się otwarcie wystawy fotograficznej "Tatry i styl zakopiański" oraz promocja albumu "Mistyka w Tatrach" autorstwa ks. Zbigniewa Pytla z Krakowa. Następnie uczestnicy mieli okazję obejrzeć film niemieckiego reżysera S. Heininga pt. "Papież Jan Paweł II - retrospekcja" w polskiej wersji językowej. Komentarz dotyczącym produkcji filmu przedstawiła Jolanta Roman-Dyrko z Monachium, autorka wersji polskiej, tłumacz i lektor.

Prof. Zbigniew Judycki otwiera Sympozjum w obecności burmistrza Piotra Bąka, prof. Reginy Renz, Elżbiety Chodurskiej i prof. Henryka Żalińskiego Elżbieta Chodurska i ks. Zbigniew Pytel. Z tyłu stoją: ks. Mirosław Drozdek, ks. Władysław Zarębczan i prof. Zbigniew Judycki
Stali bywalcy sympozjów - Urszula Drożdż i minister Jerzy Drożdż z Władysławą Majewską, szefową Klubu 'Watra' w Antwerpii (w środku) W kuluarach Jolanta Roman-Dyrko i Hubert Chudzio

10 września w auli zakopiańskiego Domu Turysty - pod największym dachem gontowym w Europie - otwarcia IX Sympozjum Biografistyki Polonijnej dokonał prof. Zbigniew Judycki, szef Instytutu Badań Biograficznych w Vaudricourt.
Burmistrz Zakopanego Piotr Bąk, dziękując za inicjatywę zorganizowania sympozjum poświęconego "Podhalanom w świecie", udekorował prof. Judyckiego spinką góralską.
Z kolei minister Jerzy Drożdż, zastępca szefa Stałego Przedstawicielstwa RP przy Unii Europejskiej, podkreślił rangę sympozjów biografistyki polonijnej w kołach naukowych w kraju i za granicą i powiedział, że wraz z małżonką są wiernymi uczestnikami sympozjów od spotkania w 2001 r. w Brukseli.
Na zakończenie części powitalnej współorganizatorka sympozjum, Elżbieta Chodurska, przekazała pozdrowienia dla uczestników, które nadesłali na ręce organizatorów: Jerzy Adamik, wojewoda małopolski; Antoni Bartkiewicz, dyrektor TV Polonia; Tadeusz Borowicz, nestor polonijnego dziennikarstwa z Londynu; abp Stanisław Dziwisz, metropolita krakowski; Ryszard Kaczorowski, b. Prezydenta RP; nadkom. Artur Kazimierski, prezydent Sekcji Polskiej Międzynarodowego Stowarzyszenia Policji, ks. Józef Kuroczycki, dyrektor Ośrodka Wakacyjnego w Stella Plage, Zbigniew Matuszewski, ambasador RP w Wielkiej Brytanii, prof. Karol Musioł, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego; prof. Jerzy Pielaszek, dyrektor Stacji Naukowej PAN w Paryżu, prof. Henryk Ratajczak z Uniwersytetu Wrocławskiego, ks. Jerzy Smoliński, rektor Polskiego Sanktuarium Narodowego w Wiedniu, prof. Andrzej Stelmachowski, prezes Stowarzyszenia "Wspólnota Polska"; amb. Maciej Szymański, dyrektor Departamentu Konsularnego i Polonii MSZ; abp Szczepan Wesoły z Rzymu; nadinsp. Andrzej Woźniak, małopolski komendant wojewódzki policji oraz prof. Tadeusz Wyrwa, pisarz, publicysta i politolog z Francji.

Sesje naukowe

W trakcie dwudniowych obrad w dniach 10-11 września odbyły się trzy sesje naukowe, podczas których wygłoszono 15 referatów, prezentujących sylwetki wybitnych osób świata polonijnego wywodzących się z Podhala.

Wykład inauguracyjny wygłosił prof. dr hab. Stanisław Grygiel z Papieskiego Uniwersytetu Laterańskiego w Rzymie, zapoznając zebranych z duchową spuścizną Jana Pawła II, przedstawioną wokół obrony wolności sumienia, wiary, nadziei i miłości oraz pracy dla zmartwychwstania, w której wyraża się wolność człowieka.

Pierwszej sesji przewodniczyła prof. dr hab. Regina Renz, rektor Akademii Świętokrzyskiej w Kielcach, a referaty wygłosili: dr Bogumiła Żongołłowicz z Australii mówiła o Andrzeju Gawrońskim, satyryku z Melbourne; prof. dr Grzegorz Bąk z Uniwersytetu Madryckiego opowiedział o wybitnej iberystce i slawistce Gabrieli Makowieckiej, wieloletniej profesor Universidad Complutense w Madrycie, jednej z największych postaci w historii iberystyki polskiej XX wieku; ks. dr hab. Władysław Zarębczan z Rzymu przedstawił współczesnych górali za wielką wodą, czyli kariery młodych Podhalańczyków w Stanach Zjednoczonych.

Jan Krasnodębski z Londynu i Wojciech Targowski, prezes Światowego Stowarzyszenia Żołnierzy AK W drugiej sesji pod przewodnictwem prof. dra hab. Henryka Żalińskiego, rektora Akademii Pedagogicznej w Krakowie, referaty zaprezentowali: prof. dr hab. Anna Brzozowska-Krajka z UMCS w Lublinie mówiła o góralskiej tożsamości i działalności społeczno-regionalistycznej dr medycyny Bronisława Orawca, wybitnego kardiologa w Chicago, od szesnastu lat organizatora tzw. "posiadów góralskich" - spotkań łączących Podhale polskie i amerykańskie; dr Jan J. Krasnodębski z Londynu omówił publicystykę emigracyjną Tadeusza Borowicza; o. prof. Herkulan Wróbel z Argentyny opowiedział o działalności duszpasterskiej, kulturalnej i społecznej o. Jerzego Twaroga w Argentynie; mgr Urszula Drożdż z Brukseli opowiedziała o Piotrze Marusarzu z zasłużonej pod Tatrach rodziny Marusarzy, który od 25 lat trenuje mistrzów narciarstwa w stacji Alped'Huez we Francji; prof. dr hab. Kazimierz Karolczak z Akademii Pedagogicznej w Krakowie opisał historię Michała Cieśli w poszukiwaniu i tęsknocie do Ojczyzny.

W trzeciej sesji, której przewodniczyła prof. dr hab. Elżbieta Trela-Mazur z Uniwersytetu Opolskiego kolejne referaty wygłosili: prof. dr hab. Jan Sienkiewicz z KUL próbował odpowiedzieć na pytanie czy londyński malarza i grafika Marek Żuławski, syn Jerzego Żuławskiego, pisarza i taternika, jest góralem czy Europejczykiem; prof. dr hab. Maria Kalczyńska z Instytutu Śląskiego w Opolu nakreśliła portret ks. Witolda Kowalowa, niezłomnego "gazdy", proboszcza z Ostroga na Ukrainie; dr Hubert Hudzio z Akademii Pedagogicznej w Krakowie opowiedział o losach aktora, dziennikarza i społecznika Stanisława Zatłoki z Czerwiennego.

Podsumowania sympozjum dokonał prof. dr hab. Stanisław Hodorowicz, rektor Podhalańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Targu.

Komunikaty

Wojciech Siudmak Po zakończeniu sesji naukowej krótkie komunikaty przedstawili: red. Agata Kalinowska-Bouvy o VI Salonie Książki Polonijnej, który odbędzie się 5 listopada 2005 roku w Wilnie; red. Barbara Petrozolin-Skowrońska o swojej najnowszej książce pt. "Król Tatr - doktor Tytus Chałubiński"; prof. dr hab. Wiesław Caban o wyjątkowej publikacji prof. Wiesława Śladkowskiego "Wysepka polska we Francji. U Marii i Henryka Gierszyńskich w Ouarville 1878-1930"; ks. Czesław Nowak, wieloletni duszpasterz polonijny w Monachium, zaprosił zebranych na kolejne Spotkanie Intelektualistów, Ludzi Kultury i Sztuki, które zamierza zorganizować za rok w Wilnie; artysta malarz Wojciech Siudmak z Francji zapoznał słuchaczy z projektem artystycznym oddania hołdu dla pokoju, którego elementem będzie pomnik "Wieczna miłość", który ma stanąć w Wieluniu.

Wydawnictwo "Podhalanie w świecie"

Jak co roku, każdemu Sympozjum Biografistyki Polonijnej towarzyszy wydanie książkowe, zawierające nadesłane i wygłoszone referaty. Wydawcą tegorocznej edycji materiałów sympozjalnych pt. "Podhalanie w świecie. Historia i współczesność", pod redakcją Agaty Judyckiej, Zbigniewa Judyckiego i Henryka W. Żalińskiego było Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej w Krakowie.

Leszek Wiśniewski Autorem okładki wydawnictwa "Podhalanie w świecie", jak również plakatu sympozjalnego i dwóch kart pocztowych wydanych przez Pocztę Polską jest - współpracujący od kilku już lat z Instytutem Biografistyki Polonijnej - znany artysta malarz i grafik Leszek Wiśniewski z Wiednia.

Oprócz wspomnianych referatów w publikacji znajdują się następujące artykuły: Maria Bachleda z USA, "Edward Blazonczyk, król amerykańskiej polki"; Zuzanna Bednarek z UJ, "Życie społeczne i kulturalne górali z Passaic w latach 1947-1989 w świetle "The Tatra Eagle"; Stanisław Bocianowski z Paryża, "Jan Łuszczek, zapomniany lotnik-bohater 303 Dywizjonu Myśliwskiego im. Tadeusza Kościuszki"; Adam Czesław Dobroński z Uniwersytetu w Białymstoku, "Podhalanie wśród cichociemnych"; Bolesław Faron z Akademii Pedagogicznej w Krakowie, "Szkic do portretu Michała Lisińskiego"; Andrzej Gędeł z USA, "Działacze i działalność Związku Podhalan w Ameryce Północnej w Chicago"; Stanisław A. Hodorowicz z Podhalańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Targu, "Ksiądz dr Władysław Marian Zarębczan"; Janina Jamrych z USA, "Koło nr 70. Związku Podhalan w Północnej Ameryce w Arizonie"; Zdzisław Michalczewski, "Andrzej Bachleda-Curuś znakomity narciarz z zakopiańskiego rodu"; Bronisław Orawiec-Wyśni z Chicago, "Podhalańscy lekarze poza granicami kraju na przełomie XX i XXI wieku"; Magdalena Pluskota z Akademii Polonijnej w Częstochowie, "Podhalański rodowód o. Józefa Stańco SJ drogowskazem w patriotyczno-apostolskiej formacji środowisk polonijnych w Belgii"; Anna Siwik z AGH w Krakowie, "Z dziejów Polonii w Ameryce - ród Gromadów"; Miłosz Sowa z USA, "Andrzej Krzeptowski-Bohac"; Andrzej Suchcitz z Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. W. Sikorskiego w Londynie, "Pułkownik Andrzej Stańczyk - góral i żołnierz"; Michał Śliwa z Akademii Pedagogicznej w Krakowie, "Edward Raczyński - dyplomata i polityk"; Elżbiet Trela-Mazur z Uniwersytetu Opolskiego, "Zofia Truty - poetka z Podhala"; Henryk Żaliński z Akademii Pedagogicznej w Krakowie, "Ksiądz Jan Pitoń CM - żywot człowieka pracowitego".

Promocja słownika "Podhalanie"

Imprezą towarzyszącą pierwszemu dniu zakopiańskiego spotkania była wieczorna promocja słownika biograficznego "Podhalanie", autorstwa Elżbiety Chodurskiej, Agaty i Zbigniewa Judyckich (Vadricourt-Zakopane 2005). Słownik został pomyślany jako kilkutomowe wydawnictwo (I tom zawiera 500 biogramów), na którego zawartość złożą się życiorysy Polaków współcześnie żyjących, mieszkających obecnie w powiecie tatrzańskim i nowotarskim, jak również urodzonych na Podhalu, Spiszu, Orawie i Ziemi Pienińskiej a żyjących w innych miejscowościach kraju lub za granicą.

Prof. Stanisław Grygiel i autorzy słownika - Elżbieta Chodurska i Zbigniew Judycki Na spotkaniu promocyjnym zebrało się bardzo liczne grono bohaterów publikacji, mieszkańców Podhala i Zakopanego, na czele z burmistrzem Piotrem Bąkiem, harcmistrzem i przewodnikiem tatrzańskim, który podziękował twórcom słownika za wspaniałą publikację z zakresu biografistyki regionalnej. Gromadzenie świadectw biograficznych osób współcześnie żyjących jest utrwalaniem losów Polaków związanych z danym środowiskiem, miastem czy regionem, dlatego też słownik został podzielony na cztery rozdziały: Honorowi Obywatele Podhala, Mieszkańcy Podhala, Podhalanie w Polsce i Podhalanie w świecie. W przypadku Podhalan mieszkających za granicą i w innych miastach Polski w słowniku znajdują się życiorysy osób, które związane są rodzinnie z regionem, czują się "góralami" i podtrzymują tradycje i kulturę góralską.

Pięknie tę ideę twórców słownika ujął w swoim wystąpieniu prof. Stanisław Grygiel, wprowadzając słuchaczy do "pięknego domostwa", jakim jest Podhale. Mówiąc, że "domem są ci ludzie", z którymi przebywając czujemy się sobą, z którymi możemy porozmawiać o rzeczach najistotniejszych zauważył, że "człowiek mieszka w innych ludziach".
Zapraszając do lektury słownika, prezentował cztery jego rozdziały jako cztery izby "pięknego domostwa", w których czekają czytelnika spotkania z osobami zamieszkującymi owo podhalańskie domostwo. Wśród jedenastu honorowych jego mieszkańców jako pierwszy występuje papież Jan Paweł II, Karol Wojtyła - pasterz Podhala.
W "drugiej izbie" prof. Grygiel powitał tych, którzy mieszkają pomiędzy Babią Górą, Giewontem i Pieninami; nie wszyscy z nich tutaj się urodzili, "wszyscy jednak wybrali tę ziemię, aby się w niej zakorzenić".
W "trzeciej izbie podhalańskiego domostwa" znajdujemy tych, którzy wprawdzie tutaj się urodzili, a czasem tylko ich przodkowie, ale żyją za miedzą, w innych regionach Polski.
Z kolei w "czwartej izbie" znajdujemy "górali", którzy znaleźli się poza Polską: "oddają oni swoją pracę i swoją miłość" ludziom, którzy mało albo i nic nie wiedzą o Podhalu i dzięki temu, dzielą się z nimi pięknem regionu, "podhalańskiego domostwa", w którym "poczucie wolności i wrażliwość na piękno kształtują to, co tutaj nazywa się honorem".

Na zakończenie prezentacji prof. Grygiel, dziękując twórcom słownika za ich trud pracy, która dokonywała się pomiędzy Vaudricourt we Francji a Zakopanem, podkreślił, że współcześnie takie domostwa, jak Podhale, mają wielką przyszłość przed sobą, ponieważ stanowią, przekazywaną przez pokolenia ojcowiznę, rozumianą jako ojczyzna, bez której człowiek błąka się w życiu bezsensownie.

Medale, nagrody i góralska moda


Uroczyste zakończenie IX Międzynarodowego Sympozjum Biografistyki Polonijnej, które z wielką gracją poprowadziła dr Stanisława Trebunia-Staszel z Krakowa, odbyło się w Miejskiej Galerii Sztuki przy Krupówkach. Podczas uroczystości wręczone zostały medale i inne odznaczenia, przyznane za zasługi w pracach polonijnych.

Prof. Kazimierz Dopierała Prof. Wojciech Falkowski Burmistrz Zakopanego Piotr Bąk
Ks. W. Zarębczan, A. Kalinowska-Bouvy i A. Gałkowski Prof. R. Renz i E. Olszewski
Występują Trebunie Tutki Pamiątkowe zdjęcie po koncercie

Laureatami Medalu Honorowego "Polonia Semper Fidelis", ustanowionego przez Senat RP w 1966 roku za zasługi w zakresie biografistyki polonijnej, przyznawanego przez Instytut Biografistyki Polonijnej, zostali: prof. dr hab. Regina Renz (Akademia Świętokrzyska w Kielcach), prof. dr hab. Kazimierz Dopierała (Polska Akademia Nauk w Poznaniu), prof. dr hab. Edward Olszewski (Uniwersytet M. Skłodowskiej-Curie w Lublinie). Medale wręczali prof. Wojciecha Falkowski z Wielkiej Brytanii i prof. Zbigniewa Judycki z Francji.

Srebrne Medale Stowarzyszenia "Wspólnota Polska" za pracę na rzecz Polski i Polonii odebrali: Elżbieta Chodurska z Zakopanego, Agata Kalinowska-Bouvy z Paryża, Adam Gałkowski z Warszawy i ks. Władysław Zarębczan z Rzymu.

Nagrodę Honorową "LUTETIA" przyznawaną przez Stowarzyszenie Autorów Dziennikarzy i Tłumaczy w Europie (APAJTE) otrzymał Wincenty Galica z Zakopanego - za wieloletnią działalność społeczną i godną naśladowania postawę patriotyczną.

Dla uczestników uroczystości zakończenia sympozjum przygotowano także piękny koncert w wykonaniu słynnego zespołu góralskiego Trebunie Tutki oraz Kabaretu "Truteń" z Nowego Targu, jak również dwa pokazy mody góralskiej, które zaprezentowali Andrzej Siekierka z Poronina w tradycyjnym stylu oraz Bogumił Wtorkiewicz z Kielc - dla młodych i odważnych góralek. Sympozjum zakończyło się wspólną kolacją.

Laureat Nagrody Honorowej "Lutetia 2005" - Wincenty Galica

Laureatem tegorocznej Nagrody Honorowej "Lutetia 2005" przyznawanej przez Stowarzyszenie Autorów, Dziennikarzy i Tłumaczy w Europie (APAJTE) został dr Wincenty Galica z Zakopanego - za wieloletnią działalność społeczną i godną naśladowania postawę patriotyczną.

Wincenty Galica z Agatą Kalinowską-Bouvy Wincenty Galica urodził się w 1916 roku w Zakopanem. W 1939 roku jako uczestnik wojny obronnej, dowódca 1. Plutonu 5. Kompanii w 1. Pułku Strzelców Podhalańskich, pod Lwowem dostał się najpierw do niewoli sowieckiej, a następnie podczas ucieczki wpadł w ręce Niemców. Uciekł z transportu kolejowego i od 1940 roku był członkiem ruchu oporu na Podhalu jako łącznik-kurier. Przebywał w aresztach w Zakopanem i Tarnowie oraz w niemieckich obozach koncentracyjnych w Auschwitz, Mauthausen-Gusen, Saschenhause (w latach 1941-1945). Po wojnie ukończył Akademię Medyczna w Krakowie, pracował w Instytucie Onkologii w Krakowie, a następnie w Pracowni Radiologicznej w Zakopanem.

Zawsze działał na niwie społecznej. Jest współzałożycielem Związku Podhalan i Oddziału Podhalańskiego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami w Zakopanem. W 1970 r. wspólnie z J. Waldorfem przyczynił się do wykupienia willi "Atma" i przeznaczenia jej na Muzeum Karola Szymanowskiego; w 1972 r. był współorganizatorem uroczystego pogrzebu małżonki gen. Sikorskiego; w 1973 r. zorganizował przewiezienie szczątków doczesnych gen. Andrzeja Galicy z Bęczkowic pod Piotrkowem Trybunalskim i uroczystości pogrzebowe w Zakopanem, wypełniając ostatnią wolę generała; w 1975 r. zainicjował obchody "Roku Orkanowskiego"; w latach 1985-1986 w Zakopanem organizował uroczystości pogrzebowe Kazimierza Przerwy-Tetmajera i jego syna; w 1989 r. ufundował granitowy nagrobek na mogile Franciszki Smreczyńskiej, matki Władysława Orkana; w 2001 r. urządził w Zakopanem nową ekspozycję w Muzeum Walki i Męczeństwa "Palace" - Katownia Podhala, gdzie w czasie drugiej wojny światowej była siedziba gestapo. Jest członkiem honorowym Koła im. W. Orkana Związku Podhalan w Chicago, Stowarzyszenia Fryderyk Chopin - Karol Szymanowski w Belgii oraz "Honorowym Podhalańczykiem" (tytuł nadany przez dowódcę 21. Brygady Strzelców Podhalańskich). Posiada wiele odznaczeń, m.in.: Order Odrodzenia Polski (V), Krzyż Walecznych, Krzyż Armii Krajowej, Złoty Krzyż Zasługi.

Sylwetkę Wincentego Galicy opisał w swojej książce "Historia filozofii po góralsku" ks. prof. Józef Tischner.

O Podhale moje!
Ty blizso Ojcyzno
Ty moja najdrozso
Na świecie kraino.

O Podhale moje!
Ty kwietny ogrójcu,
Tęskniem jo ku tobie
Jako syn ku ojcu.

Jako syn ku ojcu
Jak dziecko ku matce,
Nieraz, serce gorzko
za tobą zapłace.

I choćbym był gdziesi
Jaz na krańcu świata,
Dusa mi ku tobie
Promieniami wzlata.

A jak się gdzieś w dali
Me ciało rozleci,
Wróci na Podhale
Choć dusa po śmierci...


(Gen. Andrzej Galica)


Imprezy towarzyszące


Dwudniowemu spotkaniu Podhalan i gości z całego świata towarzyszyło wiele imprez, m.in.: wystawa "Prasa polonijna w świecie wczoraj i dziś" (komisarz Agata Kalinowska-Bouvy, Paryż), na której zaprezentowano ok. 180 tytułów prasowych; wystawa malarsko-rzeźbiarskiej znanych zakopiańskich artystów Barbary Banieckiej-Dziadzio i Bogdana Dziadzio; wystawa malarska Rozalii Nowak z Poznania, prezentująca olejne płótna tematycznie związane z sylwetką Jana Pawła II i z Podhalem; wystawa rysunku i malarstwa "Zakopane" Tadeusza Kurka z Ostrowca Świętokrzyskiego.

Ekspozycje zlokalizowane zostały w Domu Turysty obok sali obrad, gdzie także na specjalnie zorganizowanych stoiskach wystawiono publikacje Instytutu Badań Biograficznych z Francji, Fundacji Dzieciom "Zdążyć z pomocą" z Warszawy i Wydawnictwa "Bernardinum" z Pelplina, które m.in. prezentowało wydaną z okazji sympozjum książkę pt. "Cmentarz na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem" Wiesława Białasa oraz "Polaków w Watykanie" ks. Władysława Zarębczana.

W przerwie pomiędzy obradami zwiedzono Dom Podhalan, gdzie z okazji sympozjum zorganizowano imponujące wystawy. Polski Związek Filatelistów Oddział Podhalański zaprezentował "Duszpasterskie wizyty Jana Pawła II 1978-2005" - pilotażowy fragment wystawy Bogdana i Macieja Szczepaniaków oraz "Jan Paweł II w Zakopanem" na kopertach i znaczkach pocztowych. Ponadto goście obejrzeli wydania poczty podziemnej "Solidarności" ze stanu wojennego (z lat 1982-1988) zaprezentowane z okazji 25-lecia postania "Solidarności". W Domu Podhalan goście mogli także "na pamiątkę" przypieczętować okolicznościowe karty pocztowe, specjalnym stemplem sympozjalnym przygotowanym przez Rejonowy Urząd Pocztowy w Nowym Sączu oraz nabyć znaczki pocztowe z podobizną Jana Pawła II, specjalnie przeznaczone dla zwiedzających.

Stoisko z książkami polonijnymi Prof. G. Bąk z Madrytu
i B. Szczepaniak, autor wystawy filatelistycznej

Nie można zapomnieć, że uczestnikom sympozjum towarzyszyła zawsze kapela góralska, a wspaniałą obsługę zapewniły gościom przemiłe Zakopianki: Anna Kopczyńska, Sylwia Plucińska i Justyna Świerk.

IX Sympozjum stanowiło kontynuację corocznych spotkań poświęconych biografistyce polonijnej, zapoczątkowanych przed dziewięciu laty przez Agatę i Zbigniewa Judyckich w celu zainteresowania środowisk naukowych w świecie biografistyką polonijną oraz propagować osiągnięcia i zasługi Polaków na obczyźnie.

Pierwsze trzy sympozja miały charakter ogólny: zorganizowane w 1996 r. na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie w Londynie, w 1997 r. w Paryżu (wspólnie ze Stacją Naukową Polskiej Akademii Nauk) oraz w Rzymie 1998 r. (wspólnie z Papieskim Uniwersytetem św. Tomasza i Stacją Naukową PAN) dedykowane Papieżowi Janowi Pawłowi II z okazji XX-lecia pontyfikatu. Natomiast kolejne sympozja mają charakter specjalistyczny; i tak w 1999 r. w Wiedniu (z Akademią Świętokrzyską w Kielcach i Stacją Naukową PAN) poświęcone zostało losom Polek na obczyźnie; w Krakowie w 2000 r. (z Uniwersytetem Jagiellońskim, Akademią Pedagogiczną w Krakowie i Akademią Świętokrzyską w Kielcach) - teorii biografistyki, uczonym oraz pedagogom polskim działających na różnych kontynentach oraz Krakowianom w świecie; w 2001 r. w Brukseli w Kwaterze Głównej NATO (pod patronatem Prezydenta RP) - Polakom i osobom polskiego pochodzenia w siłach zbrojnych i policji państw obcych; w 2002 r. w Watykanie na Papieskim Uniwersytecie Urbaniańskim - duchowieństwu polskiemu w świecie, a dwa ostatnie w Stella Plage i Vaudricourt (pod patronatem ministra kultury RP) dotyczyły Polaków we Francji.

Sympozja to benedyktyńska praca organizatorów oraz rzeszy naukowców z różnych ośrodków w kraju i za granicą nad prezentacją losów i dorobku Polaków w świecie. Przed każdym sympozjum nadesłane referaty ukazują się drukiem w formie książkowej, a od czterech lat reportaże z imprez transmitowane są przez TV Polonia. Reportaż z IX Sympozjum TV Polonia wyemitowała w dniach 24 i 25 września 2005 r., natomiast organizatorzy przygotowują dla uczestników pamiątkową płytę z fotografiami.

Tekst i zdjęcia - Jolanta Wroczyńska


"Podhalanie w świecie. Historia i współczesność" - pod red. A. i Z. Judyckich oraz H. Żalińskiego), Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, Kraków 2005, s. 191;
"Podhalanie. Słownik biograficzny" - E. Chodurska, A. i Z. Judyccy: , t. I, Vaudricourt-Zakopane 2005, s. 268.


Osoby zainteresowane nabyciem książek proszone są o kontakt pod adresem:
Redakcja Słowników Biograficznych
ul. Kościeliska 11B, 34-500 Zakopane
tel. (+48 18) 206 42 64
e-mail: info-tour@regle.pl

Stowarzyszenie Wspólnota Polska Senat Rzeczypospolitej Polskiej
O stronie    Mapa serwisu    Redakcja    Poczta    Współpraca

Copyright by Stowarzyszenie Wspólnota Polska
Strona finansowana przez SENAT RP